YÖRESEL DİL ÖZELLİKLERİ VEKULLANILMASI

Halkımızın kullandığı dil; Trabzon ve Rize yöresinde kullanılan yöresel dil’de farklılık arzeder. Bazı köylerimizde Trabzon yöresinden gelmiş vatandaşlarımızın konuşma tarzı, klasik Karadeniz konuşma tarzını andırmakla birlikte, bu insanlarımız sayıca çok azdır.

Yaygın konuşma ağzının başlıca özelliği; sözlerin bazıları;

“aha”,

“ta”,

“ula”,

“eh”,

 ”gız”,

“haydi” gibi ünlemlerle birlikte, sanki bunlardan güç alarak söylenmesi;

 ”bana” ve “sana” zamirlerinin “bağa” ve “sağa” biçimlerinde çekimli fiillerin ve sonlarındaki eklerin de kısaltılıp değiştirilerek telaffuz edilmesidir.

Konuşma dilinde; “gitmek” fiilinin şimdiki zamanda çekimlenmiş biçimi; “gidim, gidin, gidiyuk, gidiyusunuz” şeklindedir.

Yağlıdere konuşma şeklinin İstanbul şivesine benzediği söylenmektedir.

Abrul ayı Nisan ayı
Accuk Az olan
Ahacuk İşte
Alaf Hayvan yiyeceği
Andır İşe yaramayan
Anca Biraz önce
Anlağa gel Meydana gel
Annahla Bak
Arkuru Yamaca paralel
Aşak Eğercek ucuna yerleştirilen yuvarlak
Avu Orman gülü
Ayam Hava
Ayama Lakap
Bece Bu gece
Bittuma Çok az, küçük
Bişi Gizli
Bozaltı Alaca karanlık
Boydak Başı boş
Böce Fasulye
Buymak Üşümek
Cablama Ağaç engel, hayvan korkuluğu
Caht Cesaret, coşmak
Caranak Sağanak yağmur
Cımbış Komik, neşeli
Celecoş Süzme, yağ ve mısır ekmeğinden yapılan yiyecek
Cenik Yaylalar hariç, Yağlıdere yöresel adı
Cıpban Alkış
Cıdık Kuş tuzağı
Cırıtta Hamurdan kızartılmış yiyecek
Corde Keçi yavrusu
Corluk Yaşına yeni gelmiş keçi
Cev Duyurmak, ilan etmek
Calpama Yoğurdu çırpmak
Caplama Ağacın parçalanarak yarılan kısmı
Cara Akıntı
Çentik Elde örülerek yapılmış yün çanta
Çec Kabuğundan çıkmış fındık ve fasulye
Çöten Çubuklardan örülerek yapılan mısır ambarı
Çömez Erkek çocuğu
Çökelik Yağı alınmış peynir
Çömen Mısır saplarının bir ağaç etrafında basitçe yığılmış şekli
Dadduk Tatlı
Depük Kuru
Dastar Yün ipliğinden desenli dokunan kilim çeşidi
Depebızlık Takla atmak
Dundara durmak Saklanmak
Diple Çeşitli bitki yapraklarından yapılan yemek
Düdek Olgunlaşmayan meyve
Eline gelmek Elini öpmek
Efsi ucu yanmış odun
Eğercek Yünden iplik yapma aleti
Evcük Oyuncak
Evşün Sac üstündeki ekmeği çevirmek için kullanılan alet
Evza Kibrit
Evlür Yeter, kafi
Fetir Buğday unundan, sac üzerinde pişirilen büyük ekmek
Feridi Hafiflemek
Fıraktı Çubuktan örülmüş çit
Fışıtmak Herhangi bir şeyi fırlatmak
Feşel Yaramaz, afacan
Garılar Bayanlar
Gabalak Gövdesinden turşu yapılan bir bitki
Gallemlik Baca
Ganayaklı Mazlum
Garduk Patates
Garpiye Patates
Gerevi Fındık dalını eğmeye yarayan ağaç alet
Gıdık Elde taşınan küçük sepet, yumurta sepeti
Gıcımık etmek Karşısındakini sinirlendirmek
Girebi Odun kesmek, bahçe temizlemek için kullanılan alet
Gödük Ölçü aleti
Got Ölçü olarak kullanılan kap
Guvak Saçta bulunan kepek
Guruş taşı Eski köy evlerinin ocaklığındaki çıkma taş
Guytak Çukur
Gubul Çubuktan örülmüş sepet
Haburdan Buradan
Hatcak Güzel
Harar Sepetin büyüğü
Hartama Çatıları kapatmak için kullanılan çam ağacından yapılan ölçü
Haçen Tez, henüz
Happak Ayran
Halpıtmak Yemek
Haltuk Buzağıların boynuna takılan ip
Halifet Sohbet
Havurdan Oradan
Heri Henüz
Hees Bahçe ve tarla kenar yükseklikleri